strona główna mapa strony kontakt
 

Ks. Jan Dolinowski wielki pszczelarz i wielki patriota

 

Urodził się 15 maja 1814 r. w Hańsku. Syn proboszcza parafii grekokatolickiej (unickiej) w Hańsku Symeona Dolinowskiego i Praksedy z domu Gruszecka. Pierwsze nauki zaczął pobierać w Szkole Ojców Pijarów w Chełmie, a następnie od 1826 do 1830 roku w szkole wojewódzkiej w Lublinie. W latach 1831 – 1832 uczy się leśnictwa w Szkole Rolniczej i Leśnej w Warszawie. Prawdopodobnie pod wpływem swojego ojca chrzestnego ks. biskupa Felicjana Szamborskiego składa w 1932 r. podanie o przyjęcie do grekokatolickiego seminarium duchownego w Chełmie. Po ukończeniu studiów teologicznych i otrzymaniu święceń kapłańskich żeni się z Teklą Pociejówną i jako administrator w 1837 r. otrzymuje parafię Cyców.

 

 

Prócz pracy duszpasterskiej cały czas poświęca swojemu zamiłowaniu – pszczelarstwu i nauce języków obcych, by zapoznać się z literaturą dotyczącą osiągnięć w dziedzinie chowu pszczół w innych krajach. Rozbudowywuje pasiekę do kilkuset pni. W maju 1844 r. pożar strawił kościół wraz z budynkami probostwa. Nie zrażony tym odbudowywuje kościół, plebanię i budynki gospodarcze nie przerywając swojej pracy pasiecznej. W czasie epidemii cholery z narażaniem życia śpieszy z pomocą chorym. Za zasługi zostaje odznaczony Złotym Krzyżem Kapłańskim. Zdobytą wiedzą popartą praktyką zaczyna dzielić się prowadząc wykłady w Instytucie Rolnictwa i Leśnictwa w Warszawie. Około 1854 r. udaje mu się skonstruować ul w którym zastosował rozwiązania konstrukcyjne ula Dzierżonia i ula Natta. Powstał pierwszy na ziemiach polskich i jeden z pierwszych na świecie ul ramowy otwierany do góry. Na wystawie krajowej w Łowiczu zorganizowanej w 1859 r. przez Towarzystwo Rolnicze Królestwa Polskiego ul ten otrzymał wielki medal srebrny, a na krajowych wystawach rolniczo – przemysłowych w latach 1867 i 1874 „…uznany został przez konferencje pszczelarzy Królestwa Kongresowego za najlepszy”. Z czasem stał się on prototypem ula warszawskiego. Czas swój zaczął dzielić między pracę duszpasterską a prowadzeniem pasieki i wykładami. Osiągnięcia swoje publikuje w wielu czasopismach i wydaje książki. Po śmierci swojego ojczyma Onufrego Aresztowicza parocha grekokatolickiej parafii Hańsk ks. Jan Dolinowski zostaje odesłany początkowo jako administrator do rodzinnej miejscowości i parafii Hańsk, by w 1860 r. zostać jej proboszczem. Przewozi część swojej pasieki, a nawet część sadu (przesadzone drzewka owocowe) i dalej prowadzi badania nad pasieką i konstrukcją ula. Jako gorący patriota często naraża się władzom carskim np. chowając zmarłych w obrządku grekokatolickim a nie prawosławnym, czy też zmieniając w modlitwie wezwanie z „...wszystkich prawosławnych chrześcijan...” na „prawowiernych chrześcijan”. Wycięczony pracą i prześladowaniami jako ksiądz grekokatolicki (unicki) przez rząd carski, który dążył do całkowitej kasaty unii umiera 10.01.1875 r. w Hańsku wymykając się tym samym zaborcom, bo był wytypowany na zsyłkę na Syberię. W spóściźnie swojej zostawił książki:

  1. Chów pszczół w ścisłym połączeniu metody rojnej z miodną w stosowanym na ten cel urządzonym ulu, zalecającym się najłatwiejszym rozmnażaniem rojów oraz wydatkiem największej ilości najczystszego miodu i wosku, z dodatkiem rycin (Warszawa 1854)
  2. Zasady pszczelnictwa zastosowane do konstrukcji ula ramowego uwieńczonego na wystawie łowickiej 1859 roku wielkim medalem srebrnym (Warszawa 1959) oraz ta sama pod zmienionym tytułem Pszczolnictwo praktyczne, czyli chów pszczół w ulu ramowym zastosowanym do naszego klimatu przez księdza Jana Dolinowskiego z ulepszeniami praktycznych pszczelarzy: wyd II Zasady pszczelnictwa – opracowanie zbiorowe Warszawa 1875r.

Od 2005 roku tj. w 130-tą rocznicę śmierci ks. Jana Dolinowskiego w miesiącach letnich są organizowane „Dni Pszczelarza” poświęcone pamięci tak wielkiej i bliskiej nam osoby.

W dniu 18 czerwca 2006 r. na placu przykościelnym został zasadzony Dąb–Pomnik oraz ufundowana tablica pamiątkowa upamiętniająca tak wielką postać jaką był ks. Jan Dolinowski.

 

 


Literatura:

  1. Martyrologia Unitów Podlaskich w świetle najnowszych badań naukowych. Unici podlascy T. I Siedlce 1966 r.
  2. W. Szajdickij – Istoriko-staticzeskoje opisanie cerkwi i prichoda Gansk Włodawskogo ujezda Siedleckoj guberni.
  3. Encyklopiedia pszczelarska - P.W.R.i L Warszawa 1989
  4. Monografia gm. Hańsk A. Seniuk

 

Wersja do druku
 
Zdjęcie losowe
Borowiki
Pogodynka